Warstwy ściany zewnętrznej

Wiele firm wykonawczych wciąż jeszcze nie w pełni stosuje się do podstawowych wymagań budownictwa szkieletowego. Często w celu minimalizacji kosztów, świadomie lub nie, zmienia wymagania dotyczące materiałów budowlanych oraz sposoby ich stosowania. Zdarza się na przykład, że zamiast wiatroizolacją okrywa się budynek papą izolacyjną lub folią paroizolacyjną (opóźniacza par).

W prawidłowo zaprojektowanej ścianie szkieletowej wyróżnić należy przedstawione poniżej warstwy, z których każda spełnia swoją charakterystyczną rolę. Pominięcie którejkolwiek z nich, lub zastąpienie jakimś niesprawdzonym „patentem”, może zachwiać całym układem i raczej zaszkodzić niż pomóc w prawidłowym funkcjonowaniu przegrody.

A oto przykład prawidłowo zaprojektowanej ściany zewnętrznej:

Elewacja

Technologia szkieletu drewnianego nie stawia ograniczeń w zakresie elementów wykończenia elewacji ścian budynku – możliwości są prawie nieograniczone: tynk na wełnie mineralnej lub styropianie, drewniana okładzina elewacyjna lub licówka z cegły klinkierowej. Pamiętać jednak trzeba, że każdy z tych materiałów ma inne właściwości cieplne i wilgotnościowe. Należy więc układać je w sposób nie powodujący zniszczeń budynku tj. wykraplania pary wodnej wewnątrz przegrody.

Wiatroizolacja

Folię wiatroizolacyjną zakłada się na zewnętrznej stronie przegrody. Dzięki temu, folia wiatroizolacyjna chroni budynek nie tylko przed niekontrolowanym napływem powietrza do wnętrza ściany i budynku, ale również, przed działaniem wilgoci z zewnątrz na konstrukcje i izolację cieplną budynku.

Generalnie wiatroizolację założoną na budynku cechować powinny następujące czynniki:

  • nieprzepuszczalność powietrza i wilgoci,
  • ciągłość bariery na całej powierzchni ścian zewnętrznych,
  • trwałość i niezawodność podczas całego okresu eksploatacji budynku,
  • zapewnić  swobodny przepływ pary wodnej z wnętrza przegrody.

Poszycie zewnętrzne ścian

Na poszycie zewnętrzne ścian stosuje się wilgociouodpornione płyty drewnopochodne (np. MFP lub OSB/3) lub płyty gipsowo-wiórowe (np. Fermacell). Płyty wiórowe wodoodporne charakteryzują się dobrą wytrzymałością mechaniczną, dużą trwałością i małym spęcznieniem w przypadku działania wilgoci.

Podczas montażu płyt drewnopochodnych należy pamiętać iż pod wpływem wilgoci płyty ulegają rozszerzaniu. Z tego powodu pomiędzy płytami należy zachować szczelinę szer. ok. 3 mm. Szczelina ta zapewni także przepływ wilgoci ze ścian na zewnątrz budynku.

18DD-01

Typowy układ warstw w ścianie zewnętrznej

Drewniana konstrukcja ścian

Konstrukcję ścian zewnętrznych tworzą słupki o przekroju min. 38 x 140 mm, łączące podwalinę z dolnym oczepem ściany. Słupki rozmieszcza się przeważnie co 40 lub 60 cm (mierząc po osiach słupków), zależnie od przyjętych obciążeń. Często, ze względów konstrukcyjnych, szerokość słupków 140 mm jest zbyt duża. Obciążenia powstające w konstrukcji domów jednorodzinnych z powodzeniem mogą być przenoszone przez elementy o mniejszym przekroju (np. 38 x 89 mm), jednakże ze względu na grubość warstwy izolacyjnej stosuje się zwiększony

Izolacja cieplna ścian

Jako izolację cieplną ścian powszechnie stosuje się wełnę mineralną – szklaną lub skalną – układaną między słupkami konstrukcji budynku. Nowością są płyty oparte na włóknach celulozy lub odpowiednio spreparowana sypka celuloza. Grubość warstwy izolacji równa jest szerokości stosowanych słupków ścian zewnętrznych.

Dodatkową warstwę izolacji, można dołożyć tak po zewnętrznej jak i wewnętrznej stronie ściany.

Opóźniacz przepływy pary, tzw. paroizolacja

Stosowanie nazwy „paroizolacja” doprowadza do nieporozumień. Zadaniem opóźniacza pary nie jest zatrzymanie pary w pomieszczeniu, a jedynie dozowanie jej przepływu przez ścianę na zewnątrz budynku. Zbyt duża ilość wilgoci przedostająca się przez ścianę mogłaby skończyć się jej kondensacją na zimnych częściach przegrody. Powstała ze skroplonej pary woda może skutecznie zmniejszyć właściwości izolacyjne np. wełny szklanej, oraz doprowadzić do destrukcji drewniane elementy konstrukcji budynku. Stąd dla folii wymagana jest minimalna paroprzepuszczalność.

Jako opóźniacz pary powszechnie stosuje się folię polietylenową grubości do 0,15 mm. Ważne jest by paroizolacja miła dostateczną wytrzymałość mechaniczną (by nie niszczyła się w trakcie montażu), dużą trwałość, oraz możliwie małą przenikalność pary wodnej.

Opóźniacz pary montuje się do słupków szkieletu, po wewnętrznej stronie zewnętrznej ściany, już po założeniu izolacji cieplnej, lecz przed montażem płyt gipsowo-kartonowych. Folia opóźniacza pary powinna być ciągła na całym obwodzie ścian zewnętrznych.

Płyta gipsowo-kartonowa

Stanowi najczęściej stosowaną okładzinę ścian wewnątrz budynku. Przy osiowym rozstawie słupków konstrukcji ścian wynoszącym maksymalnie 60 – 62,,5 cm, można stosować płyty grubości 12,5 mm. Powyżej 60 cm – płyta winna posiadać grubość min. 15 mm. Płyty kartonowo-gipsowe oprócz bardzo estetycznego wyglądu, posiadają również inne zalety. Zwiększają sztywność konstrukcji budynku, regulują mikroklimat pomieszczeń a także stanowią element zwiększający odporność ogniową przegród budynku szkieletowego.

Wojciech Nitka

You may also like...

16 komentarzy

  1. Dorota napisał(a):

    Na rynku dostępne są opóźniacze pary z aluminium, dla których producenci deklarują całkowitą paroizolacyjność.
    Czy jest to odpowiedni materiał do roli opóźniacza pary?

  2. Dorota napisał(a):

    Przeczytałam i nadal nie wiem. W artykule mowa jest tylko o foliach polietylenowych, które „powinny cechować się paroprzepuszczalnością w granicach 0,02 – 0,5 g/m2/24h”, a dodatkowo też o o foliach aktywnych. Czy to oznacza, że pewna paroprzepuszczalność, przynajmniej na poziomie 0,02 g/m2/24h jest konieczna? Będę wdzięczna za odpowiedź wprost.

    • Wojciech Nitka napisał(a):

      „Paroizolacja” to błędna nazwa „opóźniacza pary”, która sugeruje, że para powinna być zatrzymana w pomieszczeniu. Ni bardziej mylnego; para powinna być wyprowadzana na zewnątrz, stąd wymagana jest minimalna paroprzepuszczalność dl folii, stąd prawidłowa nazwa „opóźniacz pary”, która wskazuje na powolny przepływ pary wodnej przez folię. Wymagań tych nie spełnia folia aluminiowa, chyba że bardzo cienkiej grubości.

  3. Maryjusz napisał(a):

    Witam Panie Wojciechu.
    Przeczytałem wszystko od A do Z jednakże mam pewne wątpliwości.Jestem na etapie budowy może nie domu ale nadbudowy domku .Nadbudowa ma się odbyć w konstrukcji szkieletu a podyktowana jest niestety zbyt niskim posadowieniem fundamentów i prawdopodobnie możliwością osiadania gdyby zastasować technologie murowaną.Ale do rzeczy.
    Jest zaprojektowany taki ukłąd warstw (od wewnatrz):
    -płyta GK
    -„paroizolacja”
    -izolacja termiczna między słupkami
    -słupki konstrukcyjne (3.8cmx14 cm co 40 cm)
    -poszycie ze sklejki lub OSB
    -folia paroprzepuszczalna
    -styropian z drenażem przeciwwilgociowym (prawdopodobnie chodzi o ten ryflowany)
    -tynk mineralny na siatce.

    Wiem ,ze płyta OSB ma nasiakliwość do 15 % i uważam ,że jej „przepuszczalnośc” da pary „jest bo jest” .Uważam ,że jest bardzo ograniczony. Dlaczego więc poszycie usztywniające daje się z zewnatrz konstrukcji ?
    Co w przypadku gdyby takie usztywnienie dać po stronie wewnętrznej. Przecież jeśli płyta OSB ma niewielki przepływ pary wodnej ale „ma” to razem z opóżniaczem czy paroizolacją byłyby „koło siebie” więc tworzyły by układ „chroniący” przed nadmiernym wnikaniem wilgoci z wewnatrz pomieszczenia do wełny.
    Ustawiwszy ją po zewnętrznej stronie i robiąc to na szczelnie kładąc np. całe płyty blokujemy wilgoć (mamy dalej na uwadze ,że płyta OsB jest „szczelna dyfuzyjnie”) jaka mogła by sie wydostać na zewnątrz a pozostaje wewnatrz wełny bo np. wełna zawilgoniała w jakis sposób lub opóżniacz pary przepuszcza parę ale zaczyna ona się wykraplać w warstwie wełny bo nie może wyjśc właśnie przez zastosowanie płyt OSB po zewnętrzej stronie. (Kurcze chyba masło maślane ale nie umiem tego inaczej wyjaśnić). Gdyby dac ja po wewnatrzej stronie to tworzy ona „tandem” z opózniaczem nie dopuszczając do zbytniego zawilgocenia wełny a po zewnętrznej stronie dać tylko wiatroizolacje i dodatkowy szkielet na osadzenie styropianu czy wełny.
    Gdyby wilgoć wykropliła sie wewatrz wełny nie miałaby wtedy przeszkody na swojej drodze aby ja opuścić w drodze na zewnątrz a tak ma OSB ,któa jest prawie paroszczelna.
    Ze względu na to ,że płyt OSB może bedzie w nadmiarze wykminiłem ,ze gdyby faktycznie płyte OSB dac od wewnatrz jako usztywnienie (pełne płytowanie) a po zewnętrznej stronie dać płytę OSB ale ciętą na „deski” o szerokości ok.15-20 cm i przykręcic w odstępach od siebie ok. 1-2 cm.Para wodna wtedy nie miała by tak dużej przeszkody na swojej drodze ucieczki z przegrody a jednocześnie wełna czy styropian (chyba lepsza byłąby wełna ze względu na paroprzepuszczalność i tynk mineralny na niej) miałby pewniejsze oparcie na konstrukcji. Oczywiści pod styro lub wełne -wiatroizolacja.
    Reasumując mój układ warstw od wewnatrz:
    -GK
    -„opózniacz pary”
    -OSB pełnopłytowe w celu usztywnienia
    -słupki konstrukcyjne
    -wełna
    -OSB „ażurowe”
    -wiatroizolacja
    -styro lub wełna
    -tynk mineralny na wełnie lub akrylowy na styro.

    Rodzą mi sie równiez inne pytania w związku z tym układem.
    -czy gdyby zastosować powyższe w układzie z zewnętrznym styropianem i jego wentylacją to po co mi aż tak gruby styropian skoro para wodna wykropli sie na jego wewnętrznej stronie a zatem punkt rosy przesunał mi się do wewnątrz. Nie lepiej by zrobić dodatkowy ruszt (niewiem może z łat na dystansach)na zewnątrz dokładając np. kolejne 10-15 cm wełny .Na to wiatroizolacja.Pustka powietrzna i na to przykręcić styropian ale juz np o grubości tylko 5 cm jako nośnik tynku lub np. obić to boazeria drewnianą.
    Nie wiem ale ta OSB po zewnatrzenj stronie słupków stawia przedemna wizję wykroplonej pary wodnej ,która nie może sie wydostac z wełny. Stąd tez wziąłem „pomysł” na ażur po zewnętrznej a pełne płyty OSB od wewnatrz. Czy taki układ ma racje bytu ? Bardzo proszę jesli można o jakieś wyjaśnienie jeśli jest zły.
    Acha i jeszcze jedno pytanie ….Czy wiatroizolcje można zastąpic folia (membraną) dachowa o wysokiej paroprzepuszczalności ) sklejana na zakładach?
    Przepraszam za monolog ale mam mętlik w głowie a wiadomym jest ,że niechciałbym źle zainwestować pieniędzy i na etapie „warstw” strzelić sobie w kolano.

    • Wojciech Nitka napisał(a):

      Nie bardzo rozumiem – po co wyważać otwarte drzwi?
      Technologia stosowana jest od lat na całym świecie i po co kombinować?
      Pomiędzy płytami pozostawia się szczelinę szerokości ok. 3 mm. W miejscu mocowania płyty do konstrukcji są szpary. To całkowicie wystarcza by para wodna swobodnie opuściła ścianę. Po co więc wymyślać coś co inni już wymyślili i przebadali. Gdyby to było złe rozwiązania to na pewno nikt by tak nie budował.
      Ale oczywiście można i samemu kombinować jeżeli się chce.

      Wiatroizolacja ma swoje właściwości i są one odmienne od wysokoparoprzepuszczalnej folii dachowej.

      • Pavel napisał(a):

        Problem który porusza Pan Maryjusz de facto jest trafiony. Wilgoć w ścianie zewnętrznej nie dostaje się z mieszkania, bo po pierwsze jest paroizolacja, a po drugie wilgoć mieszkaniowa powinna być usuwana przez wentylację grawitacyjną bądź mechaniczną. Wilgoć w ścianie zewnętrznej może tworzyć się w wyniku przekroczenia punktu rosy. Jeśli ten punkt rosy będzie w izolacji międzysłupkowej to tam wytrąci się para wodna. Zamykając od zewnątrz ścianę płytą OSB nie umożliwiamy dyfuzji pracy wodnej. Jako poszycie zewnętrzne lepiej jest zastosować płytę Fermacell, która ma mniejszy opór dyfuzyjny niż OSB. Poza tym jeśli docieplamy ścianę od zewnątrz syropianem to trzeba tak dobrać jego grubość aby punkt rosy wytrącił się właśnie w nim, a nie w wełnie międzysłupkowej. W przypadku fasady wentylowanej temat sie upraszcza. „Szapry” w poszycie płytą OSB są znikome i nie wystarczają na odpowiednią dyfuzję pary wodnej,a przynajmniej nie z całego pola między słupkami. Rockwool proponuje odpowiednią siatkę otworów w płycie poszycia: http://static.rockwool.com/globalassets/rockwool-pl/produkty/ciany/zewntrzne/sciany-wielowarstwowe–wytyczne-wykonawcze/124.pdf

  4. Pawel napisał(a):

    Witam serdecznie a ja mam pytanie odnośnie przestrzeni powietrznych między warstwami czy stosuje się je. Czy na przykład między wiatroizolacja a płyta OSB stosuje się jaka przestrzeń powietrzna czy mocuje się ją bezpośrednio na płytę czy wełna tez przylega do płyty czy jest zachowana jakiś dystans?

    • Wojciech Nitka napisał(a):

      Wiatroizolację kładzie się bezpośrednio na płytę poszycia, obojętnie czy to będzie płyta OSB/3 czy MFP.
      Również izolacja cieplna, wewnątrz ściany przylega bezpośrednio do płyty poszycia; nie ma potrzeby zachowywania jakiejkolwiek szczeliny wentylacyjnej.

  5. Jarek napisał(a):

    Witam. Czy na poszycie zewnętrzne można stosować płyty OSB 3 pióro-wpust? Czy mogę dac między opóźniacz pary a płytę g/k dodatkowo wełna gr 5 cm? Moja ściana to 15 cm styropian ryflowany, folia wiatroizolacyjna, płyta osb 3 pióro wpust, słupek 38.5 x 140 mm gdzie jest 15 cm wełny, opóźniacz pary i łata 38 mm rozmieszczona poziomo co 40 cm do której chce zamontować płytę g/k . Z góry dziękuję za odpowiedź.

    • Wojciech Nitka napisał(a):

      Masz jak najbardziej prawidłowy układ warstw w ścianie.
      Płytę OSB/3, na pióro i wpust, można jak najbardziej dawać na ściany, tylko po co ? Tę samą funkcję spełni zwykła (tańsza) płyta.
      Jak najbardziej można dawać izolację cieplną, grub. 5 cm, pomiędzy folię opóźniacza pary a płytę gipsowo-kartonową. Jest to nawet polecane rozwiązanie, gdyż wszelkie instalacje można kłaść w przestrzeni rusztu, bez dziurawienia opóźniacza pary.

  6. Krzysiek napisał(a):

    W związku z powyższym mam pytanie dotyczące dodatkowego ocieplenia wełną mineralna 5cm od wewnątrz. Czy zastosowanie opóźniacza pary pod warstwą wełny nie będzie powodowało jej zbytniego zawilgocenia i czy w takim razie lepiej dać folię na wełnę a następnie regips lub boazeria?

    • Wojciech Nitka napisał(a):

      Wewnętrzna, dodatkowa warstwa izolacji, może być układana na folię opóźniacza pary (paroizolacji) pod warunkiem że jej grubość nie będzie przekraczała 1/2 grubości głównej warstwy izolacji.
      Zatem, jeżeli w ścianie jest np. 15 cm izolacji, dodatkowa warstwa nie może przekraczać 7,5 cm. Tak więc izolację grubości 5 cm można spokojnie układać na folii opóźniacza pary.

  7. Bartosz napisał(a):

    Witam serdecznie,

    chciałbym nawiązać do wątku w kontekście technologii Steico, którą być może zatosuję w swoim domu; póki co trzymam się wariantu klasycznego szkieletu drewnianego. Niezależnie od wyboru technologii, w zakładzie produkcyjnym będę zamawiał samą konstrukcję, która zostanie dostarczona na plac budowy i tam zainstalowana.

    W przypadku klasycznego szkieletu, zakładałem następujący układ ściany od zewnątrz:

    – elewacja drewniana
    – ruszt drewniany pod elewację
    – wiatroizolacja
    – płyta OSB 12mm
    – konstrukcja drewniana (słupki 195 mm) wypełniona celulozą
    – membrana paroizolacyjna, dedykowana do izolacji wdmuchiwanych
    – łaty poziome 50mm, stanowiące przestrzeń dla instalacji oraz dodatkowej warstwy izolacyjnej
    – płyty GK

    W przypadku Steico, autoryzowany dystrybutor proponuje taki układ ściany:

    – elwacja
    – ruszt
    – płyty drewnopochodne Steico Universal o grubości 50mm, zamiast folii waiatroizolacyjnej
    – konstrukcja ściany ze słupków dwuteowych Steico Wall o grubości 200 mm, wypełniona celulozą
    – płyty OSB3 pełniące funkcję opóźniacza pary
    – płyty GK

    Pytanie, jak Pan ocenia poprawność obydwu rodzajów konstrukcji? Czy stosowanie miękkich płyt drewnopochodnych zamiast folii wiatroizolacyjnej wystarczy? Czy plyty OSB3 sprawdzą się jako opóźniacz pary?

    Dziękuję i pozdrawiam.

    • Wojciech Nitka napisał(a):

      Według „Podręcznik projektowania i budowania w systemie Steico” (podręcznik bezpłatnie dostępny w Steico) – str. 195 –
      „W przypadku elewacji wentylowanych konstrukcje ścian należy pokryć od zewnątrz jedną z następujących płyt: SteicoUniversal, SteicoUniversal dry, SteicoSpecial, SteicoSpecial dry lub SteicoUniversal black. [ … ] Zgodnie z zaleceniami producenta płyty Steico pod elewacje wentylowane, po poprawnym zamontowaniu do konstrukcji, pełnią dodatkowe funkcje:
      – funkcja wiatroizolacyjna (przy połączeniu płyt na profil pióro-wpust nie jest wymagany montaż dodatkowej membrany wiatroizolacyjnej po zewnętrznej stronie ściany, (więcej w podrozdziale 2.4.)
      – funkcja izolatora akustycznego (duży ciężar właściwy i struktura porów – więcej w podrozdziale 2.7.)
      – funkcja tymczasowej ochrony przed warunkami pogodowymi.”
      Tyle w odpowiedzi na pierwsze pytanie.
      W odpowiedzi na drugie pytanie – płyta OSB/3 nie sprawdzi się jako opóźniacz pary, ponieważ nie zapewni pełnej szczelności budynku, chyba że … będzie klejona na wszystkich krawędziach do konstrukcji budynku.

      PS Podręcznik Steico można ściągnąć ze strony – http://www.steico.com/index.php?id=550&L=3

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *